به گزارش خبرگزاری معمار؛ سازمان گزارشگران بدون مرز شاخص جهانی آزادی مطبوعات در سال ۲۰۲۶ را منتشر کرده است. بر بنیاد این گزارش، افغانستان تحت کنترول طالبان در میان ۱۸۰ کشور در رتبه ۱۷۵ قرار گرفته؛ جایگاهی که این کشور در سال گذشته نیز در آن قرار داشت.
بر اساس این گزارش، افغانستان در نزدیک به پنج سال گذشته، ۵۳ رتبه در شاخص آزادی مطبوعات سقوط کرده است.
گزارشگران بدون مرز گفته است که طالبان از زمان بازگشت به قدرت در اگست ۲۰۲۱، به اجرای طیف گستردهای از قوانین برای کنترول وجهه کشور، سرکوب نظارت بر حکومت و تحمیل تبلیغات خود ادامه دادهاند.
افغانستان پیش از بازگشت طالبان به قدرت، در سال ۲۰۲۱ در رتبه ۱۲۲ شاخص جهانی آزادی مطبوعات قرار داشت، اما پس از تسلط طالبان، ۳۴ پله سقوط کرد و به جایگاه ۱۵۶ رسید.
با ادامه محدودیتها و سرکوب رسانهها، افغانستان در سال ۲۰۲۳ در رده ۱۵۲ قرار گرفت و سپس در سال ۲۰۲۴ به رتبه ۱۷۸ سقوط کرد. در سال گذشته نیز افغانستان در جایگاه ۱۷۵ ایستاده بود.
گزارشگران بدون مرز افزوده است که برای نخستینبار در تاریخ شاخص جهانی آزادی مطبوعات، بیش از نیمی از کشورهای جهان اکنون در دسته «دشوار» یا «بسیار وخیم» از نظر سطح آزادی رسانهها قرار گرفتهاند.
در این گزارش آمده است که در طول ۲۵ سال گذشته، میانگین امتیاز آزادی مطبوعات در تمامی کشورها و مناطق جهان کاهش یافته است.
این گزارش روز پنجشنبه، دهم ثور، منتشر شده و در آن تأکید شده است که از سال ۲۰۰۱ به اینسو، گسترش مداوم چارچوبهای قانونی محدودکننده، بهویژه قوانین مرتبط با سیاستهای امنیت ملی، حق دسترسی به اطلاعات را حتی در کشورهای دموکراتیک نیز تضعیف کرده است.
سازمان گزارشگران بدون مرز برای ارزیابی سطح آزادی مطبوعات در جهان، پنج شاخص اقتصادی، حقوقی، سیاسی، اجتماعی و امنیتی را در نظر گرفته است. به گفته این نهاد، شاخص حقوقی در سال جاری بیشترین افت را داشته که نشاندهنده افزایش جرمانگاری فعالیتهای روزنامهنگاری در سطح جهان است.
