بازار بورس والاستریت روز جمعه شاهد یک رویداد تاریخی است. با آغاز دادوستد سهام شرکت اسپیسایکس در بازار نزدک، ایلان ماسک در آستانه تبدیل شدن به نخستین تریلیونر جهان قرار گرفته است؛ تحولی که بار دیگر بحثهای گستردهای را در مورد نابرابری اقتصادی و فاصله طبقاتی در جهان برانگیخته است.
اسپیسایکس در این عرضه، ۵۵۵.۶ میلیون سهم خود را به قیمت ۱۳۵ دالر برای هر سهم ارائه کرده است. ارزش این شرکت در زمان ورود به بازار حدود ۱.۷۷ تریلیون دالر برآورد میشود.
ایلان ماسک پیش از این عرضه، با دارایی حدود ۶۹۶ میلیارد دالر، ثروتمندترین فرد جهان شناخته میشد. او ۴۲ درصد سهام اسپیسایکس را در اختیار دارد و کارشناسان ارزش این سهم را بین ۷۴۳ تا ۸۶۶.۵ میلیارد دالر تخمین زدهاند.
در صورت حفظ این ارزشگذاری، دارایی خالص ماسک از مرز یک تریلیون دالر عبور خواهد کرد.
برای درک بهتر این رقم، سازمان آکسفام گفته است اگر ماسک هر روز یک میلیون دالر مصرف کند، برای تمام کردن یک تریلیون دالر به ۲۷۴۰ سال زمان نیاز دارد.
ثروت او اکنون بیش از سه برابر دارایی لری پیج، از بنیانگذاران گوگل و دومین فرد ثروتمند جهان است.
مقایسه ثروت افراد در دورههای مختلف تاریخی کار آسانی نیست، اما بسیاری از اقتصاددانان باور دارند که ماسک حتی از ثروتمندترین سرمایهداران تاریخ امریکا نیز پیشی گرفته است.
جان دی. راکفلر هنگام مرگ حدود ۱.۵ درصد تولید ناخالص داخلی امریکا را در اختیار داشت و اندرو کارنگی نیز معادل ۰.۵ درصد اقتصاد امریکا ثروت داشت.
اگر دارایی ماسک به یک تریلیون دالر برسد، ثروت او معادل حدود ۳ درصد تولید ناخالص داخلی ایالات متحده خواهد بود.
به گفته گایدو آلفانی، استاد تاریخ اقتصادی دانشگاه بوکونی ایتالیا، اگر معیار «توان بهکارگیری نیروی کار» در نظر گرفته شود، ماسک احتمالاً ثروتمندترین فرد تاریخ است، بهجز پادشاهان و امپراتورانی که دارایی شخصیشان از دولت جدا نبوده است.
او میگوید ثروت ماسک در سال ۲۰۲۵ معادل هزینه بهکارگیری بیش از ۵۵۷ هزار کارگر بوده است.
افزایش بیسابقه ثروت ماسک با انتقادهای گسترده نیز روبهرو شده است. برخی او را با «بارونهای غارتگر» قرن نوزدهم امریکا مقایسه میکنند.
ریچارد رایت، استاد بازنشسته دانشگاه استنفورد، میگوید سرمایهداران بزرگ همواره در سیاست نفوذ داشتهاند و ماسک نیز در سالهای اخیر نقش پررنگی در سیاست امریکا بازی کرده است.
او از کارزار انتخاباتی دونالد ترامپ حمایت کرده و در برنامههای کاهش هزینههای فدرال نیز نقش داشته است.
کارشناسان تأکید میکنند که بخش عمده ثروت ماسک به ارزش سهام شرکتهایش وابسته است و ممکن است نوسان داشته باشد.
به گفته اقتصاددانان، تسلا در سال ۲۰۲۲ بیش از ۶۰ درصد ارزش خود را از دست داد و ثروت ماسک نیز بهشدت کاهش یافت.
با این حال، عرضه سهام اسپیسایکس یک نقطه عطف بزرگ در تاریخ اقتصاد جهان به شمار میرود و میتواند مسیر را برای تبدیل شدن ایلان ماسک به نخستین تریلیونر جهان هموار سازد.
