به گزارش خبرگزاری معمار؛ دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) اعلام کرده است که بیش از نیمی از جمعیت افغانستان تحت تأثیر کمبود آب قرار گرفتهاند و جوامع مختلف در سراسر این کشور با چالشهای فزاینده اقلیمی و زیستمحیطی دستوپنجه نرم میکنند.
یوناما روز جمعه، ۱۵ جوزا، همزمان با روز جهانی محیط زیست، با نشر گزارشی اعلام کرد که خشکسالی و کمبود آب همچنان از گستردهترین تهدیدهای زیستمحیطی در افغانستان به شمار میروند.
بر اساس این گزارش، دورههای طولانی خشکسالی تأثیرات عمیقی بر بخش کشاورزی، که ستون فقرات معیشت روستاییان افغانستان محسوب میشود، برجا گذاشته است.
یوناما افزوده است که در ولایتهای شرقی، از جمله ننگرهار، کشاورزان با خسارات مکرر ناشی از خشکسالی و سیلاب روبهرو هستند و کاهش منابع آبی رقابت بر سر زمین و آب را تشدید کرده است.
در بخشی از این گزارش به نقل از یک کشاورز در ولسوالی گوشته ننگرهار آمده است: «رودخانه ما غیرقابل پیشبینی شده است. سال گذشته زمانی که بیشترین نیاز را به آن داشتیم خشک شد و امسال سیلاب آمد و نیمی از محصولات ما را از بین برد.»
این نهاد سازمان ملل وضعیت منابع آبی در ولایتهای قندهار، هلمند، نیمروز، زابل و ارزگان را نگرانکننده توصیف کرده و گفته است که خشکسالیهای مکرر، کاهش بارندگی و استخراج بیرویه آبهای زیرزمینی، سیستمهای آبی را تا مرز فروپاشی پیش برده است.
به گفته یوناما، در بسیاری از این مناطق رودخانهها در حال خشک شدن هستند، سیستمهای سنتی آبیاری آسیب دیدهاند و شماری از خانوادهها برای دسترسی به آب ناگزیر به حفر چاههای عمیقتر شدهاند که در مواردی نیز نتیجهای در پی نداشته است.
در گزارش آمده است که کاهش تولیدات کشاورزی و محدود شدن دسترسی به آب آشامیدنی سالم، برخی خانوادهها را مجبور به ترک محل زندگی خود کرده و رقابت بر سر منابع محدود آبی نیز بر میزان تنشها افزوده است.
یوناما هشدار داده است که در صورت ادامه روند کنونی و نبود اقدامات فوری، برخی مناطق ممکن است در آینده با خطر غیرقابل سکونت شدن مواجه شوند.
این نهاد همچنین به چالشهای اقلیمی در مناطق غربی کشور اشاره کرده و گفته است که در حالیکه ولایتهایی مانند غور و فراه با خشکسالی طولانیمدت روبهرو هستند، برخی مناطق دیگر شاهد بارندگیهای شدید و سیلابهای ناگهانی هستند که خانهها، زمینهای زراعتی و زیرساختها را تخریب میکند.
بر اساس این گزارش، در ولایتهای مرکزی و شرقی از جمله لوگر، پروان و کاپیسا نیز سیلابها غیرقابل پیشبینیتر شدهاند، در حالی که بادهای شدید و طوفانهای گرد و غبار در جنوب کشور به محصولات کشاورزی آسیب میرسانند.
یوناما همچنین نسبت به پیامدهای جنگلزدایی در ولایتهای کنر، نورستان و لوگر هشدار داده و گفته است که از بین رفتن پوشش جنگلی، آسیبپذیری مناطق را در برابر سیلابها و رانش زمین افزایش داده است.
در این گزارش آمده است که چرای بیرویه دامها، تخریب اکوسیستمهای کوهستانی در ولایتهایی مانند بدخشان و فعالیتهای معدنی غیرمنظم نیز به تخریب محیط زیست و آلودگی منابع آبی دامن زده است.
