طالقبیک ماسادکوف، دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی، در جریان سفر رسمی خود به تاجیکستان و به دعوت امامعلی رحمان، رئیسجمهور این کشور، از بخشهای مختلف مرز مشترک تاجیکستان با افغانستان بازدید و روند اجرای برنامه تقویت این مرز را بررسی کرد.
سازمان پیمان امنیت جمعی روز سه شنبه با انتشار تصاویری از این سفر اعلام کرد که ماسادکوف از پاسگاههای مرزی، ایستگاههای بازرسی و محل استقرار یگانهای مرزبانی در امتداد مرزهای جنوبی تاجیکستان بازدید کرده و میزان آمادگی دفاعی این نیروها را ارزیابی کرده است.
بر اساس بیانیه این سازمان، دبیرکل پیمان امنیت جمعی همچنین با جنرال مرادعلی رجبزاده، فرمانده نیروهای مرزبانی و معاون اول رئیس کمیته دولتی امنیت ملی تاجیکستان، دیدار و درباره روند اجرای «برنامه هدفمند فراملی سازمان پیمان امنیت جمعی برای تحکیم و تقویت مرز تاجیکستان و افغانستان» گفتوگو کرد.
ماسادکوف در ادامه سفر خود از پروژههای ساخت جادههای مرزی در مناطق کوهستانی و صعبالعبور نیز بازدید کرد. این پروژهها با هدف تسهیل انتقال تجهیزات، بهبود لجستیک و افزایش سرعت جابهجایی نیروهای مرزبانی در حال اجرا هستند.
این بازدید در چارچوب اجرای مرحله نخست برنامه هدفمند فراملی سازمان پیمان امنیت جمعی انجام شد؛ برنامهای که در نوامبر ۲۰۲۴ از سوی سران کشورهای عضو مورد تأیید قرار گرفت و بر پایه پیشنهادی است که نخستین بار در سال ۲۰۱۳ مطرح شده بود.
این طرح، تجهیز نیروهای مرزبانی تاجیکستان به سلاح، تجهیزات نظامی و امکانات فنی را با هدف مقابله مؤثرتر با تهدیدهایی همچون نفوذ گروههای مسلح، قاچاق مواد مخدر و فعالیتهای تروریستی دنبال میکند.
مرز مشترک تاجیکستان و افغانستان حدود یکهزار و ۳۴۴ کیلومتر طول دارد و بخش عمده آن در مناطق کوهستانی و صعبالعبور واقع شده است؛ موضوعی که کنترل و تأمین امنیت این مرز را با چالشهای جدی روبهرو کرده است.
مقامهای سازمان پیمان امنیت جمعی همچنان وضعیت امنیتی این مرز را «پیچیده» ارزیابی میکنند. تاجیکستان نیز بارها بر ضرورت گسترش همکاریهای منطقهای برای جلوگیری از سرریز ناامنی از افغانستان تأکید کرده است.
برنامه تقویت مرز تاجیکستان و افغانستان در سه مرحله اجرا میشود؛ مرحله نخست به ارزیابی توان کشورهای عضو برای تأمین تجهیزات اختصاص دارد، مرحله دوم شامل خرید و تحویل تجهیزات است و در مرحله سوم، این تجهیزات بهطور کامل در مرز مستقر خواهند شد.
به باور کارشناسان، تقویت امنیت مرز تاجیکستان و افغانستان افزون بر تأمین امنیت تاجیکستان، برای ثبات منطقه اوراسیا نیز اهمیت راهبردی دارد، زیرا این مرز یکی از خطوط مقدم مقابله با تهدیدهای فراملی به شمار میرود. سازمان پیمان امنیت جمعی در سالهای اخیر نیز با برگزاری رزمایشهای مشترک در این منطقه، تلاش کرده است هماهنگی و آمادگی نیروهای عضو را افزایش دهد.
