رئیس کمیته حقوق کودک سازمان ملل متحد اعلام کرده است که فرمان جدید طالبان درباره ازدواج کودکان، بهویژه دختران، میتواند به مشروعیتبخشی کودکهمسری منجر شود و با اصول بنیادین حقوق بشر در تضاد است.
سوفی کیلادزه، رئیس کمیته حقوق کودک سازمان ملل، روز شنبه ۱۶ جوزا در گفتوگو با عربنیوز تأکید کرد که ازدواج کودکان یک موضوع فرهنگی، سنتی یا خانوادگی نیست، بلکه مسئلهای اساسی در حوزه حقوق کودک به شمار میرود. او فرمان تازه طالبان را «چالشی مستقیم برای معیارهای بینالمللی» دانست و تصریح کرد که عدم بهرسمیتشناختهشدن حکومت طالبان در سطح جهانی، تعهدات حقوق بشری افغانستان را از بین نمیبرد.
وزارت عدلیه طالبان پیشتر در ۲۴ ثور اعلام کرده بود که «اصولنامه تفریق زوجین» پس از توشیح هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، در جریده رسمی منتشر شده است. این اصولنامه موضوعاتی چون فسخ نکاح، ازدواج کودکان و احکام حضانت را در بر میگیرد و با انتقاد گسترده نهادهای بینالمللی مواجه شده است.
یکی از بحثبرانگیزترین بخشهای این مقرره به مسئله رضایت در ازدواج مربوط میشود. بر اساس این فرمان، سکوت دختر پس از رسیدن به سن بلوغ میتواند بهعنوان رضایت برای ازدواج تلقی شود؛ حکمی که برای پسران در نظر گرفته نشده است.
کیلادزه در واکنش به این موضوع گفت مادهای که ازدواج را پس از بلوغ مجاز میداند و سکوت دختر را نشانه رضایت تلقی میکند، با معیارهای بینالمللی حقوق بشر و تعهدات افغانستان در چارچوب کنوانسیون حقوق کودک سازگار نیست.
او همچنین تأکید کرد که بلوغ نباید معادل بزرگسالی یا سن قانونی ازدواج دانسته شود. به گفته وی، بر اساس کنوانسیون حقوق کودک، هر فرد زیر ۱۸ سال کودک محسوب میشود و از نظر حقوقی توانایی لازم برای ارائه رضایت آگاهانه و مستقل در امر ازدواج را ندارد.
رئیس کمیته حقوق کودک سازمان ملل هشدار داد که فرمان جدید طالبان بهطور همزمان چندین اصل اساسی کنوانسیون حقوق کودک، از جمله حق آموزش، حق سلامت، حمایت در برابر خشونت و حق ابراز نظر را نقض میکند.
او با اشاره به محدودیتهای آموزشی دختران در افغانستان افزود که دسترسی به آموزش متوسطه نقش مهمی در کاهش خطر ازدواج زودهنگام دارد و دخترانی که در مدرسه باقی میمانند، کمتر در معرض ازدواج در سنین کودکی قرار میگیرند.
کمیته حقوق کودک سازمان ملل پیش از این نیز با انتشار بیانیهای از طالبان خواسته بود قوانین و مقرراتی را که زمینهساز ازدواج کودکان میشود، لغو کرده و اقدامات مؤثری برای منع کودکهمسری اتخاذ کند.
