بررسی‌ها نشان می‌دهد که طالبان در پنج سال گذشته بیش از ۵۰۰ میلیون افغانی، معادل حدود هشت میلیون دالر، را برای ساخت و بازسازی دست‌کم ۱۶ مسجد در ولایت‌های مختلف افغانستان هزینه کرده‌اند؛ پروژه‌هایی که بخشی از آن‌ها تکمیل شده و شماری دیگر همچنان در حال اجرا است.
براساس این بررسی که با استناد به اطلاعات رسمی وزارت فواید عامه، وزارت ارشاد، حج و اوقاف و مقام‌های محلی طالبان انجام شده، این گروه تاکنون بیش از ۳۲۴ میلیون افغانی را صرف ساخت و مرمت ۱۰ مسجد در ولایت‌های کابل، هرات، بلخ، قندهار، فراه، میدان‌وردک و پکتیکا کرده است.
در میان این پروژه‌ها، بازسازی مسجد تاریخی خواجه عبدالله انصاری در هرات با هزینه ۱۰۷ میلیون افغانی و ساخت مسجد جامع میدان‌وردک با بودجه ۸۷ میلیون افغانی از بزرگ‌ترین طرح‌ها به شمار می‌روند. همچنین ساخت مسجد جامع «رسول اکرم» در کابل با هزینه ۲۲ میلیون افغانی و احداث مسجدی در محوطه اداره امور طالبان با بودجه ۱۹.۹ میلیون افغانی از دیگر پروژه‌های اجراشده این گروه است.
بررسی‌ها همچنین نشان می‌دهد که طالبان ساخت دست‌کم پنج مسجد دیگر را در امتداد شاهراه‌های هلمند، فراه، نیمروز و هرات با بودجه مجموعی ۱۶۰.۷ میلیون افغانی ادامه می‌دهند. این پروژه‌ها بخشی از برنامه ساخت ۷۵ مسجد در مسیر شاهراه‌های کشور است که به دستور هبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان، آغاز شده است.
با وجود این، طالبان جزئیات مالی برخی پروژه‌های بزرگ مذهبی را منتشر نکرده‌اند؛ از جمله ساخت مسجد جامع «حسن بصری» در ارگ با ظرفیت هزار نمازگزار و پروژه احداث مسجدی به مساحت ۵۵ هزار متر مربع و ظرفیت ۲۰ هزار نمازگزار در منطقه کوته‌سنگی کابل.
در همین حال، شماری از ناظران و فعالان مدنی می‌گویند گسترش ساخت مساجد و مدارس دینی و انتصاب افراد وفادار به طالبان در این نهادها، بخشی از سیاست این گروه برای تقویت پایه‌های ایدئولوژیک و تحکیم حاکمیت خود است. آنان همچنین نسبت به اختصاص بودجه‌های انکشافی و منابع عمومی برای ساخت مراکز مذهبی، در حالی که افغانستان با بحران اقتصادی و فقر گسترده روبه‌رو است، ابراز نگرانی کرده‌اند.
این هزینه‌ها در شرایطی انجام می‌شود که میلیون‌ها شهروند افغانستان با مشکلات شدید معیشتی دست‌وپنجه نرم می‌کنند و گزارش‌های سال‌های اخیر از افزایش چشمگیر ساخت مساجد و مدارس دینی در سراسر کشور حکایت دارد؛ روندی که بیانگر جایگاه محوری نهادهای مذهبی در سیاست‌ها و اولویت‌های طالبان است.
