سایت نوبل پرایز در گزارشی امروز دوشنبه ۱۳ میزان/ ۵ اکتبر اسامی برندگان جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۶ میلادی اعلام کرد. برهمین اساس سه دانشمند پیشگام علوم اعصاب کارل دایسراث (Karl Deisseroth)، پیتر هگمان (Peter Hegemann) و گئورگ ناگل (Georg Nagel) برای کشف‌هایشان درباره کانال‌های یونی کنترل‌شده با نور و اپتوژنتیک (optogenetics)، به طور مشترک برنده جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۶ شده‌اند. اپتوژنتیک این امکان را فراهم می‌کند که فعالیت تک‌تک سلول‌های عصبی در مغز یک موجود زنده را روشن یا خاموش کنیم. این روش امروز در آزمایشگاه‌های سراسر جهان برای آشکار کردن رازهای مغز به کار می‌رود.
برندگان جایزه پزشکی ۲۰۲۶
هگمان (Hegemann) و ناگل (Nagel) پروتئینی به نام کانال‌رودوپسین (channelrhodopsin) را کشف کردند؛ این پروتئین دارای ویژگی‌هایی منحصربه‌فرد است. آن‌ها دریافتند هر سلولی که این پروتئین را در آن قرار دهند، به نور حساس می‌شود.
دایسراث (Deisseroth) ژن کانال‌رودوپسین (channelrhodopsin) را به سلول‌های عصبی موش‌های صحرایی وارد کرد و با تاباندن نور آبی به این سلول‌ها توانست یک پیام عصبی ایجاد کند. بعدها او این کلید کنترل‌شده با نور را برای سلول‌های عصبی در مغز موش‌های زنده هم به کار انداخت.
این روش برای کنترل پیام‌های عصبی با نور، امروز اپتوژنتیک (optogenetics) نامیده می‌شود و به‌سرعت در سراسر جهان تأثیرگذار شده است.
