افغانستان بهعنوان کانون تهدیدات امنیتی ناشی از فعالیتهای گروه تروریستی داعش، نه تنها امنیت داخلی خود، بلکه ثبات منطقهای بهویژه در آسیای مرکزی را تحت تأثیر قرار داده است. شاخه خراسان داعش، بهرغم ادعاهای طالبان مبنی بر سرکوب این گروه، همچنان به عنوان یک تهدید جدی عمل میکند.
با توجه به اظهارات «ایمانگلی تاسماگمبتوف»، دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی، افغانستان بهعنوان منشاء تهدیدات بالقوه تروریستی و قاچاق مواد مخدر برای آسیای مرکزی شناسایی شده است. این نگرانیها ناشی از گسترش فعالیتهای گروههایی مانند داعش و شبکههای افراطگرای مرتبط با آن است که امنیت داخلی افغانستان و ثبات منطقهای را نیز به خطر میاندازند.
رویدادهای اخیر مانند ترور خلیلالرحمان حقانی، وزیر مهاجرین و عضو ارشد شبکه حقانی، نشاندهنده نفوذ گسترده داعش در افغانستان است. این اقدامات تروریستی نه تنها ثبات داخلی افغانستان را تضعیف میکند، بلکه نشان میدهد که داعش همچنان قادر به اجرای عملیاتهای پیچیده و هدفمند است. علاوه بر این، گزارشهای اخیر از دستگیری افراد مرتبط با داعش در کشورهای دیگر، مانند فرانسه، که قصد انجام حملات تروریستی را داشتند، نشان میدهد که این گروه تهدیدی فرامرزی است و فعالیتهای آن محدود به افغانستان نیست.
افزون بر تهدیدات تروریستی، قاچاق مواد مخدر از افغانستان به عنوان یکی دیگر از چالشهای امنیتی منطقه مطرح شده است. این پدیده اقتصاد و امنیت کشورهای همسایه را تحت تأثیر قرار میدهد، و به عنوان منبع درآمدی برای گروههای تروریستی مانند داعش نیز عمل میکند. در نتیجه، مقابله با قاچاق مواد مخدر و قطع منابع مالی این گروهها، گامی اساسی در جهت کاهش تهدیدات امنیتی است.
برای کاهش این نگرانیها، همکاریهای منطقهای و بینالمللی ضروری است. طالبان به عنوان حاکمان فعلی افغانستان، باید اقدامات جدیتری را برای مقابله با گروههای تروریستی مانند داعش انجام دهند. این اقدامات شامل تقویت کنترل مرزها، افزایش همکاریهای اطلاعاتی با کشورهای همسایه و سازمانهای بینالمللی، و اجرای عملیاتهای نظامی هدفمند علیه شبکههای تروریستی است. همچنین، طالبان باید به تعهدات بینالمللی خود در زمینه مبارزه با تروریسم پایبند باشند و اجازه ندهند که خاک افغانستان به پایگاهی برای فعالیتهای تروریستی تبدیل شود.
از سوی دیگر، کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی و دیگر بازیگران بینالمللی باید نسبت به حضور و فعالیت داعش در افغانستان مسئولانه رفتار نمایند، تا به داعش اجازه تجهیز و فعالیت های گسترده تر داده نشود. این مهم، با برگزاری نشستهای منظم بینالمللی، مانند نشست شورای سازمان ملل متحد، میتواند به هماهنگی بیشتر و اتخاذ راهکارهای مشترک برای مقابله با تهدیدات داعش کمک کند.
بنابراین کاهش نگرانیهای امنیتی ناشی از فعالیتهای داعش در افغانستان و منطقه، مستلزم تعهد و همکاری همه جانبه است. طالبان باید به عنوان حکمان فعلی در افغانستان، مسئولیتپذیری بیشتری در قبال امنیت منطقه نشان دهند و با همکاری کشورهای همسایه و جامعه بینالمللی، به مقابله با تهدیدات تروریستی و قاچاق مواد مخدر بپردازند تا خطر داعش خون ریز که پایبند به هیچ قاعده و قانونی پایبند نیست، به طور کامل از منطقه برطرف گردد.